Calcium en fosfor verhouding in paardenvoeding optimaliseren

A
Annemiek van Dijk
Ruiter & Paardenverzorgingsspecialist
Voeding & Supplementen · 2026-02-15 · 6 min leestijd

Je paard verdient de beste voeding, en dat begint bij de balans tussen mineralen. Calcium en fosfor zijn onmisbare bouwstenen voor botten, spieren en een gezonde stofwisseling. Een verkeerde verhouding kan leiden tot kreupelheid, verminderde prestaties of zelfs botproblemen.

In de praktijk zie je dit vooral bij jonge paarden, drachtige merries of sportpaarden met een zware trainingsbelasting.

Je wilt dit gewoon goed regelen, zonder ingewikkelde theorie. Laten we samen kijken hoe je dit eenvoudig kunt optimaliseren voor jouw paard, of het nu gaat om dressuur, springen of fokkerij.

Wat is de calcium-fosfor verhouding?

De verhouding tussen calcium (Ca) en fosfor (P) is simpelweg het gewicht van calcium ten opzichte van fosfor in het dieet.

De ideale verhouding ligt tussen 1,5:1 en 2:1. Dat betekent dat je paard ongeveer 1,5 tot 2 keer zoveel calcium als fosfor binnenkrijgt. Te veel fosfor kan calcium uit de botten trekken, wat leidt tot botzwakte. Te veel calcium kan de opname van andere mineralen zoals magnesium belemmeren.

In de praktijk meet je dit in percentages per kilogram droge stof. Een volwassen paard heeft dagelijks ongeveer 40-50 gram calcium en 20-30 gram fosfor nodig, afhankelijk van het gewicht en de workload.

Stel je voor: je voert alleen hooi en een beetje krachtvoer. Hooi bevat vaak meer calcium dan fosfor, maar de verhouding kan variëren.

Gras kan juist fosforrijk zijn in de lente. Daarom is het slim om te weten wat je voert. Je kunt een voeranalyse laten doen via een lab zoals Eurofins of Dairy Control.

Dit kost ongeveer €25-€40 per monster en geeft je exacte cijfers. Zo weet je precies waar je staat en voorkom je verrassingen.

Waarom is deze verhouding zo belangrijk?

Calcium en fosfor zijn de basis voor een sterk skelet. Zonder de juiste balans kunnen paarden botpijn ontwikkelen, wat leidt tot kreupelheid of zelfs blessures.

Bij sportpaarden, zoals dressuurpaarden, is dit extra cruciaal omdat ze veel druk op hun benen uitoefenen. Een verkeerde verhouding kan de prestaties verminderen en de hersteltijd verlengen. Bij fokkerij is het essentieel voor drachtige merries en opgroeiende veulens.

“Een gezond paard begint bij een gebalanceerd dieet. Je kunt de beste training hebben, maar zonder goede voeding kom je niet ver.”

Een veulen met een slechte verhouding kan later last krijgen van groeiproblemen of rachitis. In de praktijk zie je vaak dat paarden die alleen gras en hooi krijgen, een tekort aan fosfor hebben in de winter.

In de zomer kan het omgekeerd zijn door fosforrijk gras. Dit speelt vooral bij paarden op wei.

Een drachtige merrie heeft meer calcium nodig voor de botontwikkeling van het veulen. Een sportpaard met zware training heeft extra fosfor nodig voor spierherstel. Je wilt dit dus goed afstemmen op de levensfase en het gebruik van je paard.

Hoe meet en stel je de verhouding bij?

Eerst meet je wat je voert. Neem een monster van je hooi, krachtvoer en eventuele aanvullingen. Stuur dit op naar een lab zoals Eurofins of een regionale voeranalysedienst.

De kosten zijn €25-€40 per monster. Je krijgt een rapport met percentages calcium en fosfor.

Bereken de verhouding: deel het calciumpercentage door het fosforpercentage. Is het onder 1,5 of boven 2, dan moet je bijsturen.

Voorbeeld: je hooi bevat 0,6% calcium en 0,3% fosfor. De verhouding is 2:1, perfect voor een volwassen paard. Maar je krachtvoer bevat 0,4% calcium en 0,8% fosfor, wat een verhouding van 0,5:1 geeft. Te veel fosfor.

Je kunt dan overschakelen op een ander krachtvoer. Merken als Pavo of Cavalor hebben speciale mengsels.

Pavo DailyFit kost ongeveer €15-€20 per 20 kg zak en heeft een verhouding van 1,8:1. Cavalor FiberForce is ideaal voor vezelrijke diëten en kost €18-€22 per 20 kg. Als je paard extra calcium nodig heeft, voeg dan een supplement toe. Een calciumrijk poeder zoals CalciCare kost €10-€15 per kg en meng je door het voer.

Gebruik 50-100 gram per dag, afhankelijk van het tekort. Voor fosfor kun je een fosforrijk supplement zoals PhosForce proberen, maar wees voorzichtig: te veel fosfor is schadelijker dan een licht tekort.

Bij twijfel raadpleeg een voedingsdeskundige of dierenarts. Zij kunnen een voerplan op maat maken, vaak voor €50-€100.

Varianten voor verschillende paardentypen

Niet elk paard heeft dezelfde behoefte. Een dressuurpaard met een intensieve training heeft meer fosfor nodig voor spierherstel, maar de calciumbehoefte blijft hoog voor botten.

Een basisvoer zoals Pavo Nature's Best heeft een verhouding van 1,7:1 en kost €12-€16 per 20 kg.

Dit is geschikt voor recreatiepaarden. Voor sportpaarden is Pavo SportsFit beter, met een verhouding van 1,6:1 en extra eiwitten, voor €18-€22 per 20 kg. Bij fokkerij is de verhouding anders, terwijl sobere rassen vaak genoeg hebben aan de beste vitaminebrokjes voor de buitenloop.

Drachtige merries hebben meer calcium nodig, dus een verhouding van 2:1 is ideaal. Cavalor Mother & Foal is speciaal ontwikkeld voor merries en veulens, met een verhouding van 2,1:1, en kost €20-€25 per 20 kg.

Voor veulens is een verhouding van 1,5:1 optimaal om groeiproblemen te voorkomen. Een merrieveulen heeft tot 6 maanden extra calcium nodig, dus voeg een supplement toe als het voer niet voldoende is. Stallen spelen ook een rol. In een groepsstal voer je vaak hetzelfde aan alle paarden, maar individuele behoeften verschillen.

Gebruik een voerstation met individuele porties. Merken als St. Hippolyt bieden voersystemen aan, vanaf €100 voor een basisstation.

Voor paarden op wei is de verhouding vaak wisselend. In de lente is fosfor hoog, dus verminder krachtvoer. In de winter is calcium hoger in hooi, dus controleer of je niet te veel bijvoert.

Praktische tips voor elke dag

Begin met een voeranalyse. Het kost weinig en geeft je duidelijkheid.

Meet je hooi en krachtvoer elke 3-6 maanden, vooral als je van leverancier wisselt. Hooi van verschillende percelen kan sterk variëren. Schrijf de cijfers op en bereken de verhouding.

Gebruik een simpele rekenmachine online of in Excel. Kies kwalitatief voer of de beste supplementen voor spiertrillingen. Pavo en Cavalor zijn betrouwbare merken in de paardensport.

Ze bieden voer aan dat is afgestemd op dressuur, springen of fokkerij. Koop kleine zakken eerst om te testen, bijvoorbeeld 20 kg voor €15-€25. Voeg geen supplementen toe zonder reden.

Een teveel aan mineralen kan leiden tot disbalans. Raadpleeg altijd een expert, bijvoorbeeld over de voordelen van vloeibare knoflook, vooral voor drachtige merries of jonge paarden.

Door deze stappen te volgen, zorg je ervoor dat je paard optimaal presteert, of het nu gaat om dressuur, fokkerij of gewoon plezier in de wei.

Je paard zal je dankbaar zijn, en jij hebt de controle over een gezond dieet.

Volgende stap
Bekijk alle artikelen over Voeding & Supplementen
Ga naar overzicht →
A
Over Annemiek van Dijk

Annemiek is professioneel ruiter en paardenverzorgingsspecialist met 18 jaar ervaring. Ze heeft op meerdere maneges gewerkt en adviseert over voeding, training, uitrusting en stalling.

Op de hoogte blijven?
Ontvang praktische tips en reviews. Geen spam.
Geen spam. Je gegevens worden niet gedeeld.